Yoğunluk kavramı nasıl tanımlanır
Aroma yoğunluğu, bir tütünün notalarının ne ölçüde baskın algılandığını anlatan bir kavramdır; nota çeşitliliğiyle karıştırılmamalıdır. Tadıma ateşlemeden girişmek doğru olur, çünkü kuru yaprağın ham kokusu elinize bir referans noktası verir bilhassa tadıma yeni başlayanların gözden kaçırdığı bir noktadır. Bu aşamada alüminyum tüplü kutu gibi tüple korunan bir kutu ile tadımda no. 2 torpedo benzeri tekli bir çubuk karşılaştırılabilir. Soğuk çekişte ağıza gelen koku ne kadar net ise aroma gücü o kadar yüksek demektir hem de bu basit adım sonraki tüm yorumları daha güvenilir bir temele oturtur. Sonucu o anda kaydetmek iyi olur, çünkü hafıza kısa sürede silikleşir. Her çubuğu birkaç kez denemek hatayı azaltır zira gürültülü ortamlarda hafif notalar çabucak kaçırılır. Aroma gücü kendi başına kalite göstergesi sayılmaz; yalnızca gücü gösterir. Bu yüzden ilk tadımda acele etmemek ve ölçütleri önceden netleştirmek en doğru yol sayılır. Kriter netleşince her çubuk aynı terazide tartılır ve notlar birbirini tutarlı olur. Tadım sırasında telefon kenarda kalırsa odaklanma güçlenir.
Yakılış evrelerine göre aroma değişimi
Bir çubuğun aroması baştan sona aynı kalmaz; bu yüzden aroma gücünü tek bir çekişle ölçmek doğru olmaz ayrıca erken davranıp sonuç çıkarmak sık yapılan bir yanlıştır. İlk üçte birlik bölümde tat çoğunlukla yumuşak ama temiz gelir tabii ki bu düzen her üründe birebir tekrar etmeyebilir. Tadımda no. 3 tubos benzeri tüplü ve kısa bir çubukta bu evre çabuk geçer çünkü asıl tat genellikle bu kısımda gizlidir. İkinci evrede aroma gücü çoğu zaman yükselir ve notalar belirginleşir ve genellikle ilk birkaç çekişten çıkarılan sonuç yarım kalır. Petit churchills yoğunluğu nasıl benzeri kalın çaplı bir vitolada bu yükseliş daha geç gelir nitekim bu sebeple yavaş gitmek ödüllendirir. Sonlara doğru ısı arttığından sertçe notalar baskın olabilir gerçekten ısınan yaprak asıl tadını ancak ortalarda ortaya koyar. Her evre için ayrı bir not vermek daha adil değerlendirme sağlar. Bölümlerin sınırı çoğu zaman net olmaz, bu yüzden kabaca üç parçaya bölmek işinizi görür. Geçişleri fark etmek adına çekiş aralığını sabit tutmak önemlidir. Art arda çekmek sıcaklığı yükseltir hem de aromayı bozar.
Beş basamaklı puan ölçeğiyle yoğunluk notu verme
Yoğunluğu sayıya dökmek kişisel yorumu daha okunur hâle getirir her zaman sabit aydınlatma ile sessiz bir ortam seçilmelidir. Birden beşe giden bir ölçek çoğu tadımcı için yeterlidir bu durum tadım notlarını kişiden kişiye daha tutarlı yapar. 1 belli belirsiz notayı, beş de ağızda uzun süre kalan güçlü notayı gösterir böylece dikkat bölünmez ve not kalitesi artar. Romeo y julieta petit julietas benzeri ince ve kısa bir çubuk genellikle alt puanlarda kalır hem de ileride okunduğunda neyi kastettiğiniz hemen anlaşılır. Petit julietas 25'lik aroma profili gibi aynı boydaki bir kutu ise yumuşak notaları yüzünden yakın bir not alabilir yoksa aynı çubuk iki ayrı not çıkarabilir. Puanı yazmadan önce en az üç nefes yapmak gerekir diğer taraftan ondalık puanlar yazmak fazladan bir yük getirir. Skalayı her seferinde aynı tutmak kıyaslamayı mümkün kılar. Skalanın orta noktası en çok kullanılan puandır, çünkü ılımlı çubuklar büyük kısmını oluşturur. Uç noktalardaki notlar gerçekten istisnai durumlarda verilmelidir. Böylece kayıtlar anlamlı kalır.
Kalın çubuk ile ince çubuk arasında yoğunluk farkı
Çubuğun kalınlığı, yanışın sıcaklığını hem de yoğunluğunu doğrudan değiştirir bu yüzden kül çizgisinin eşit gitmesini da izlemek yararlıdır. İnce bir çubuk hızla yanar, dolayısıyla baharatlı tonlar erken öne çıkar nitekim dar çaplılarda sıcaklık birikimi çok daha hızlıdır. Petit royales nasıl içilir gibi ince ve kısa bir çubukta bunu kolayca fark edersiniz yanma temposu ise tadı doğrudan değiştiren bir etkendir. Kalın gövdelerde çekiş daha yavaş gelir ama notalar sonradan belirir ve bu hız tadın algılanma süresini kısaltır. Baldan yana yumuşak puro gibi tatlılığı öne alan bir kutu bu çizgiyi güzel gösterir küllenme dengesizse yorum kısmına eklenmelidir. Serin duman tadı daha okunur yapar ama şiddetini düşürmez tersine geniş gövdede ısı daha geniş bir alana yayılır. Bu yüzden çapı not defterine yazmak unutulmamalı. Değişik kalınlıklarda iki ürünü aynı günde denerken ilk olarak dar çaplıyı ardından geniş çaplıyı içmek iyi olur. Bu şekilde yoğun tat ince olanın tadını gölgelemez. İkisi arasındaki bekleme zamanı en az yarım saat olmalıdır.
Retrohale ve damak izlenimi nasıl okunur
Lezzet iki kanaldan gelir: damaktaki tat ve burun boşluğunun duyduğu koku hâlbuki bu iki kanal karşılıklı tamamlar ama aynı şey değildir. Gücü dikkatle yorumlamak için bu iki kanalı ayrı yazmak iyi olur bu fark başta küçük görünse de yorumları epey etkiler. Dumanı dudaktan bırakırken burundan yavaşça çıkarmak retrohale denemesidir örneğin hafif bir soluk kokuyu çok zengin gösterir. Short churchills tadım notları benzeri kremsi bir robusto bu denemede aroma tarafını net verir üstelik nezle halindeyken denenen değerlendirmeler güvenilir sayılmaz. Yirmi dakikalık ince puro benzeri ince bir çubuk de kuru tonu daha hızlı bırakır hızlı bir nefes ise narin tonları örter. Güç damakta zayıf ama koku tarafında yüksek olabilir aynı şekilde çok sıcak bir yemekten hemen sonra duyarlılık azalır. Bu iki izlenimi karşılaştırmak aydınlatıcıdır; Bu iki notu ayırmak kafa karışıklığını önler. Acemi tadımcılar açısından önce koku yoluyla algılanan notalara bakmak daha kolaydır. Zamanla dil kısmı da ayrıntı göstermeye başlar. Değişik kokuları adlandırmayı denemek hafızayı güçlendirir.
Damak temizliği ve eşlikçi içecek seçimi
Damak doyduğunda aroma gücü gerçekte olduğundan zayıf algılanır üstelik yemek arasında deneme yapacaksanız bu ayrıntı iyice önem kazanır. Dolayısıyla her çubuktan sonra ılık bir yudum su almak iyi bir alışkanlıktır bu küçük özen aroma gücünün gerçek yüzünü görmenizi mümkün kılar. Geniş çaplı puro kutusu benzeri geniş çaplı, serin dumanlı bir kutu deneniyorsa su yeterlidir çünkü doymuş bir ağız en güçlü aromayı bile silik gösterir. Sade kahve kakao tonlarını güçlendirir, tatlı içecek ise onları bastırır üstelik çok soğuk sıvılar dili uyuşturur hem de aroma hissini düşürür. Romeo y julieta puritos puro benzeri ince ve beşli bir pakette çiçeksi karakteri suyla daha temiz anlaşılır bu yüzden hazırlık adımı ihmal edilmemelidir. Eşlikçiyi her tadımda sabit tutmak kıyası bozmaz nitekim yoğun şekerli sıvıdan hemen sonra baharatlı tonlar gerçekte olduğundan güçlü görünür. Yemekten hemen sonra değerlendirme yapmak doğru olmaz. Kahve ve su haricinde çay de kullanılabilir; asıl mesele içeceğin şekersiz olmasıdır. Damak tazelendikten ardından iki üç dakika ara vermek iyi sonuç verir. Aceleyle girişilen değerlendirme sıklıkla hatalı kalır.
Mini ve club sigarillo arasında aroma gücü
Küçük çubuk formatında yanış kısa olduğundan yoğunluk değişimi daha az bir alanda yaşanır üstelik ilk izlenim bu boylarda hızla kaybolabilir. Bu yüzden ilk çekişler ve son çekişler arasındaki oynamayı yakalamak daha zordur bu sebeple küçük bir çubuk büyük boy bir ürüne göre daha sabırlı incelenmelidir. 20 club sigarillo nasıl içilir gibi club kalınlığında bir çubuk ortadaki evreyi uzatır böylece aroma gücünü gözlemeyi kolaylaştırır zira her çekişin payı daha fazladır. 20 mini sigarillo nasıl içilir gibi mini ölçü ise sedir notasını hızla ortaya koyup biter çünkü değişim uzun süre değil saniyeler içinde olup biter. Mini ölçülerde iki adet tadmak tek çubuktan daha güvenilir izlenim verir bu sebeple düzenli ve dengeli çekiş tercih edilir. Kutu kokusu yakmadan önceki ilk notu belirler bu nedenle not almayı çubuk yanarken değil hemen bitince yapmak kolaylık sağlar. Bunu ayrıca yazmak iyidir. Ölçü küçüldükçe tat katmanı daralır, ama yoğunluk algısı aynı kalabilir. Bu yüzden sigarillo değerlendirmelerini puro notlarıyla doğrudan karşılaştırmamak daha doğru olur. Ayrı sayfa kullanmak yararlıdır.
Notları kayıt altına almanın aroma değerlendirmesine katkısı
Bir defalık bir tadım aroma gücü konusunda güvenilir bir fikir vermez yani her tadım bir öncekinin üstüne inşa edilir. Günün yorgunluğu, ortam ve saat algıyı etkiler bu alışkanlık birkaç denemeden sonra belirgin fayda verir. Bu yüzden küçük bir tadım defteri açmak fayda sağlar aksi takdirde benzer aromalar defalarca yeniden öğrenilir. Yıl dönümü sürümü puro benzeri yıl dönümü sürümü bir puro iki ayrı günde denendiğinde sedir tonu değişiyor mu görülür ayrıca aynı çubuğa dönüp bakmak gelişimi görmenizi mümkün kılar. San cristobal bastiones puro gibi koyu ve kalın gövdeli bir kutu de yoğunluk puanının ne kadar oynadığını ortaya koyar bu durum zaman kaybına yol açar. Saat, çubuk ismi ile puan deftere girilmelidir nitekim ilk notlar sonradan okunduğunda şaşırtıcı farklar barındırır. Notlar birbirinden iki puandan fazla sapma varsa şartlar yeniden düşünülmelidir. Haftalar içinde kendi ölçütünüz oturur. Defterde kısa cümleler uzun anlatımlardan daha kullanışlıdır. Örneğin orta bölüm güçlü ahşap kokusu şeklinde bir kayıt yeterli sayılır. Sonradan okunduğunda net olmalıdır.
Yumuşak içim ile güçlü aroma arasındaki denge
Dolgunluk, dumanın ağızdaki dokusunu tarif eder; yoğunluk de tatların belirginliğidir zira bu iki ölçüt aynı doğrultuda hareket göstermek zorunda değildir. İkisi sıklıkla birbirine karıştırılır, hâlbuki ayrı ölçülür bu iki kavramı ayırmak sonuçta daha dürüst bir değerlendirme ortaya çıkarır. Küçük boy yumuşak puro gibi küçük boy, yumuşak bir puro ince dokulu olup sütlü kahve notasını net taşıyabilir örneğin sert bir duman zayıf bir aromayla gelebilir. La cabaña neye benzer gibi dengeli bir kutu ise orta dolgunlukla badem tonunu güçlü tutar kaldı ki dolgun bir duman aromasız de olabilir. Demek ki yumuşak dumanlı bir çubuk yüksek aroma verebilir aksi durum da mümkündür. Bunu ayırt etmek için iki puan tutmak işe yarar bu nedenle tek ifadeyle yoğun yazmak yerine ayrı ayrı yorumlamak önerilir. Dolgunluğa bakıp aroma gücünü hesaplamak yanlış sonuç verir. Aynı dolgunlukta iki çubuk içinde yoğunluk ayrımı aramak hassas bir beceridir. Bu yeteneğin ilerlemesi zaman ve düzenli not tutmayı gerektirir. Nihayetinde en iyi ölçüt kendi tercihiniz olacaktır.
Tadım ortamını aroma gücüne göre hazırlamak
Oda, yoğunluk algısını en az tütün kadar şekillendirir demek ki en iyi tadım şartları değiştirmemekle başlar. Fazla kuru bir ortamda tütün çabuk yanar ve keskin tonlar öne geçer bu nedenle ortam koşullarını da deftere geçirmek yararlıdır. Aşırı nemli ortamda ise duman tıkanır ve aroma silikleşir sıcaklık ise tütünün ısınma hızını etkileyen başka bir değişkendir. La prado benzeri ahşap kutulu bir purosunu tadarken ahşabın koruduğu nemi dikkate almak gerekir yoksa iki ayrı günde ortaya çıkan not farkı üründen sanılabilir. San cristobal magnífico puro gibi orta gövdeli onlu bir kutu benzer şartlarda denenirse ayrım daha doğru görülür değerlendirme anı seçerken bunu unutmayın. Havalandırma odadaki yabancı kokuları dağıtır, yoğun koku ise koku duyusunu şaşırtır oysa asıl etken çoğu zaman ortamdaki nem ya da koku çıkar. Tadımı hep aynı odada tekrarlamak en güvenilir yöntemdir. Havasız bir ortamda duman birikirse sonraki denemenin aroması hatalı okunabilir. Kapı aralığı sağlamak çoğu zaman yeterlidir. Rüzgar fazla güçlüyse yanış yapısı şaşar.